SON ZAMANLARDAKİ YOLSUZLUKLAR DENETİMSİZLİKTEN Mİ

SON ZAMANLARDAKİ YOLSUZLUKLAR DENETİMSİZLİKTEN Mİ?

“Son zamanlardaki yolsuzluklar ve usulsüzlükler denetimsizlikten mi?”

Son zamanlardan kastım ne? Yolsuzluk ve usulsüzlükten kastım ne? Denetim’den kastım ne?

Bunları birer birer açıklayayım.

Son zamanlarda yani özellikle de son bir ayda, ya da son bir iki yılda, nereye elimizi atsak “dökülüyor” cinsinden bir çürüme gözler önüne serildi. Bunu haberlerden öğreniyoruz. Zaten yıllardan beri bu Ülkede kamu ve özel sektör kurumlarında yolsuzluk ve usulsüzlük bilinen gerçektir. Belediyelerde yolsuzluk! O da çok bilinen bir vakıadır. Bunların üzerine bir de, fon piyasasında yolsuzluk ve usulsüzlük gündeme düştü. Milyarlarca TL ve milyonlarca Dolar ve Euro’yu usulsüz bir şekilde götürmüş birileri. (O birileri, şerefsizlerin önde gidenleri, alçaklardır) tür krizleri atlatmadan bir de geçen haftalar içinde yargıda rüşvet soruşturması gündeme düştü. Ne oluyor ya? Neler oluyor ya? Son bir ayda, nereye elimizi atsak “dökülüyor” cinsinden yolsuzluk ve usulsüzlük haberleri ile sarsılıyoruz toplum olarak.

Bu açıklamadan sonra şunu belirtmekte fayda görüyorum. Son zamanlarda yolsuzluklar ve usulsüzlükler denetimsizlikten mi diye sorarken kastım bellidir. Son bir yıl deyini, son 10 yıl deyin, son 20 yıl deyin, son 30 yıl deyin. Hepsi de kapsama dahildir. Bu Ülkede denetimin ağırlığı her geçen gün azalmaktadır. Bu bilinen bir gerçektir.

Yolsuzluk ve usulsüzlükten kastım, haberlere konu olan ve ortaya çıkan yolsuzluk ve usulsüzlükler olduğu gibi ortaya çıkmayanlar da kastımdır. Onlar da büyük bir sorundur. Onların da ortaya çıkacağını tahmin ediyorum.

Gelelim denetim’den kastıma.

Denetimden kastım idari denetimdir. Yargı denetimi, ombudsman denetimi, vesayet denetimi gibi denetim türleri bu yazıda sözkonusu edilmeyecektir. “Sayıştay denetimi” her ne kadar sanki bir yargılama gibi düşünülse de, Sayıştay’ı idari denetim mekanizması olarak gördüğümüz için denetim’den kastıma Sayıştay Denetimi de girer.

Şimdi yazımın bu noktasında geçen gün sosyal medya hesaplarımda (Facebook’ta, X’te (Twitter’da), LinkEdIn’de ve WhatsAPP’ta ve Instagram’da) paylaştığım mesajı aynen burada da paylaşıyorum.

KAMUOYUNA BİR AÇIKLAMA

Ülkede bu sıralar, fon yolsuzluğu, belediyelerdeki hırsızlık, usulsüzlük, yolsuzluk ve Ülkenin bir çok kamu kurumunda benzer olumsuzluklar ile daha neler neler ortaya çıkarken bir Denetim Elemanı olarak bunların meydana gelebileceğini (yani Denetim Boşluğundan dolayı bunların meydana gelebileceğini) yıllardan beri beyan etmiş ve Yetkilileri ikaz etmiştim. Buna ilişkin onlarca yazı ve makalemi internette halen de bulup okuyabilirsiniz. “Ben söylemiştim, ben ikaz etmiştim” diyerek haklı çıkmaktan mutlu değilim.

Bu kısa kamuoyu açıklamasında en sonunda şunu beyan ediyorum: “Bir yolsuzluk olayı meydana çıktıktan sonra Müfettiş görevlendirmek marifet değil mecburiyettir. Marifet olan yolsuzlukları önlemek üzere sağlam bir denetim alt yapısı tesis etmektir ki şu an o alt yapı yoktur.”

Bu kamuoyu açıklamasından sonra nasıl olur ya, koskoca bir asırlık Türkiye Cumhuriyeti’nde denetim mekanizması ve kamu kurumlarında denetim birimleri yok mudur? diye soracaksınız. “Vardır, vardır da, etkisi ve yetkisi günden güne azaltılmış ve sanki göstermelik hale getirilmiştir.”

Bu noktada şunu açıkça beyan ediyorum. Hiçbir zaman şunu anlayamadım. Bir denetim kurulu nasıl olur da, görev verme ve fonksiyon icra etme bakımından, idare’ye bağlı olur? İdare, kendi açığını ve kendi yolsuzluğunu denetlettirir ve incelettirir mi? Elbette bu mümkün değil. Şahsi görüşüme göre, denetim birimleri idari yönden ilgili bakana ya da ilgili kurum yetkilisine bağlı olsa da, görev ve fonksiyon bakımından bağımsız olmalıdır. Ancak denetim kurulları her bakanlık ve her idarede, yönetim içinde hem idari ve hem de fonksiyonel bakımdan bağımlıdır. Re’sen hareket edemez. (Denetim kurulların bağımlı olması son 20-30 yılın sorunu değildir. Bu durum ta 100 yıl ya da daha öncesine dayana bir garabettir.) Şahsi görüşüme göre denetim kurulları ve tüm denetçiler idari yönden bağlı olsalar da fonksiyonel yönden bağımsız olmalıdır.

Yazımı çok fazla uzatmayayım. Zaten ben beni bildim bileli etkili denetim üzerine yazı yazıyorum, söylüyorum. Ancak dinlemesi gereken ve tedbir alması gerekenler maalesef dinlemiyorlar ve tedbir almıyorlar.

Bu hususta işte bir örnek. Bundan 15 yıl önce Sosyal Etüdler Derneği Genel Merkezinde “Yolsuzlukların Önlenmesi Konulu” bir seminerdeki sunumum. Ve tavsiyelerim.

KAMU GÖREVLİLERİNE TAVSİYELER

1- Vicdanınızı iman ile aydınlatın.

2- Nefsinizi dünya malına tamahın

zararları konusunda ikna edin, bu mümkün değilse nefsinize karşı gelin.

3- Hırstan uzak bir hayat yaşayın.

4- Ahlâk ve fazileti kendinize rehber edinin.

5- Allah’ın rızka kefil olduğuna kat’î olarak iman edin.

6- Kul hakkına riâyet edin.

7- Kanun ve nizama riayet edin.

8- Asıl maksadın dünya değil ahiret olduğunun şuurunda olun, dünyaya kalben değil, kesben bağlanın.

9- Memuriyeti hizmet maksadıyla icrâ edin, memuriyeti insanlara tahakküm ve benliğin yükseltilmesi yeri olarak görmeyin.

10- Yönetime âdil ve ehil kişileri yerleştirin, kayırmacılık ve tarafgirlik yapmayın.

11- İnsanları yolsuzluk batağına düşüren cehalet, zaruret (fakirlik) ve ihtilâfı ortadan kaldırın.

12- Hukukun üstünlüğünü sözde değil özde uygulayın.

Ankara Sosyal Etüdler Derneği (SETÜD)’nde; gerçekleştirdiğim “Yolsuzlukların Önlenmesi” konulu seminer özeti. (19 Ocak 2011 Çarşamba)

Biz, inşallah Hak (cc) Katında tüm bu olup bitenlerden ve bu sosyal ve idari çürümeden mesul tutulmayız. Çünkü yalnızca dilimizden bunları söylemek geliyor. Ve yıllardır söylüyoruz. Ancak “elimizden bir şey gelmiyor.” Çünkü

yetkimiz yok.

O da olur inşallah.

Ahmet Sandal